Κύμινο και κρόκος Κοζάνης για απώλεια βάρους: Νέες έρευνες

Από τις αγαπημένες μου προσθήκες σε πλάνα διατροφής, ως διαιτολόγος-διατροφολόγος με εξειδίκευση στα αυτοάνοσα και τη φλεγμονή και μετεκπαίδευση στη φυτοφαγία, αλλά και στη μαγειρική μου, είναι σίγουρα τα μπαχαρικά για πολλούς λόγους. Εκτός από γεύση και αρώματα, λειτουργούν σαν φυσικά φαρμακευτικά εργαλεία, με επιστημονικά τεκμηριωμένες δράσεις που επηρεάζουν τον μεταβολισμό, τη φλεγμονή, ακόμα και τη διάθεση. Παρ’ όλα αυτά, λίγοι γνωρίζουν πόσο ευρύ είναι το φάσμα των οφελών τους και ακόμη λιγότεροι φαντάζονται ότι μπορούν να συμβάλουν στην απώλεια βάρους.

Από τον κρόκο Κοζάνης, που έχει φανεί να βελτιώνει τη διάθεση και να μειώνει την όρεξη, μέχρι το κύμινο, το οποίο μπορεί να δράσει εξίσου αποτελεσματικά με συγκεκριμένο φάρμακο κατά της παχυσαρκίας, η φύση φαίνεται να κρύβει λύσεις πολύ πιο απλές και ασφαλείς απ’ όσο νομίζουμε. Ας ρίξουμε, όμως, μια ματιά στις έρευνες.

Η σημαντική δράση του κρόκου Κοζάνης κατά της παχυσαρκίας
Ένα μπαχαρικό που έχει φανεί αποτελεσματικό στην αντιμετώπιση μιας σημαντικής αιτίας δυσφορίας στην καθημερινότητα -της κατάθλιψης– είναι ο κρόκος Κοζάνης ή αλλιώς σαφράν. Στο πλαίσιο μελέτης που δημοσιεύτηκε στο Journal of Cardiovascular and Thoracic Research, λοιπόν, το σαφράν είχε ως «παρενέργεια» τη μείωση της όρεξης. Σε μια τυχαιοποιημένη, διπλά τυφλή, ελεγχόμενη με εικονικό φάρμακο δοκιμή, η λήψη κρόκου Κοζάνης οδήγησε σε σημαντική απώλεια βάρους, περίπου 2,5 κιλά, περισσότερα από το εικονικό φάρμακο, και μείωση της περιφέρειας μέσης κατά 2,5 εκατοστά μέσα σε οκτώ εβδομάδες. Η δόση που χρησιμοποιήθηκε αντιστοιχούσε περίπου σε ένα φλιτζάνι τσάι με μια μεγάλη πρέζα σαφράν.

Οι ερευνητές υποπτεύθηκαν ότι το δραστικό συστατικό είναι η κροκίνη, η χρωστική ουσία που δίνει στον κρόκο Κοζάνης το έντονο κόκκινο χρώμα. Έτσι, δοκίμασαν να χορηγήσουν μόνο την καθαρή κροκίνη, για να δουν τι θα συνέβαινε. Κι αυτό οδήγησε σε απώλεια βάρους, αλλά όχι τόσο μεγάλη όσο το πλήρες εκχύλισμα από σαφράν -η διαφορά από το εικονικό φάρμακο ήταν περίπου 1 κιλό και 1,5 εκατοστό στη μέση. Ο μηχανισμός φάνηκε να είναι η καταστολή της όρεξης: η ομάδα της κροκίνης κατανάλωνε κατά μέσο όρο 80 θερμίδες λιγότερες την ημέρα, ενώ η ομάδα του πλήρους κρόκου Κοζάνης 170 θερμίδες λιγότερες.

Μια παρόμοια μελέτη εξέτασε ειδικά τη συχνότητα τσιμπολογήματος. Οι ερευνητές υπέθεσαν ότι η βελτίωση της διάθεσης που προκαλεί το σαφράν μπορεί να μειώνει το φαγητό λόγω στρες. Και πράγματι, μετά από οκτώ εβδομάδες λήψης εκχυλίσματος σαφράν, η κατανάλωση σνακ μειώθηκε στο μισό σε σύγκριση με το εικονικό φάρμακο. Παρατηρήθηκε επίσης μικρή αλλά στατιστικά σημαντική απώλεια βάρους περίπου 1 κιλού, πράγμα εντυπωσιακό, αν σκεφτεί κανείς ότι η δόση ήταν μόλις 100 mg, δηλαδή περίπου το 1/8 του κουταλιού του γλυκού σαφράν!

Το πρόβλημα είναι ότι ο αγαπημένος και τόσο ιδιαίτερος κρόκος Κοζάνης είναι το ακριβότερο μπαχαρικό στον κόσμο. Παράγεται από τα ευαίσθητα στίγματα του άνθους του κρόκου και κάθε άνθος δίνει μόνο λίγα νήματα. Χρειάζονται περίπου 50.000 άνθη για να παραχθεί ένα κιλό σαφράν — όσα θα κάλυπταν ένα γήπεδο ποδοσφαίρου! Έτσι, μια μικρή ποσότητα μπορεί να κοστίζει αρκετά.

Η εναλλακτική του κύμινου
Αντί για σαφράν, μπορείτε να χρησιμοποιήσετε μαύρο κύμινο με μικρότερο κόστος, ωστόσο και το απλό κύμινο δεν πάει πίσω. Χρησιμοποιείται σε κουζίνες σε όλο τον κόσμο, από τα μεξικανικά πιάτα έως τη νότια Ασία, και είναι το δεύτερο πιο δημοφιλές μπαχαρικό μετά το μαύρο πιπέρι. Είναι από τα αρχαιότερα καλλιεργούμενα φυτά με ποικιλία παραδοσιακών χρήσεων, όμως μόλις πρόσφατα ελέγχθηκε επιστημονικά για την επίδρασή του στο βάρος. 17 τυχαιοποιημένες ελεγχόμενες μελέτες έχουν δείξει πως το απλό αυτό μπαχαρικό μπορεί να μειώσει τη χοληστερόλη και τα τριγλυκερίδια, με… «παρενέργεια» την απώλεια βάρους.

Σε μελέτη που έχει δημοσιευτεί στο Annals of Nutrition and Metabolism, άτομα που λάμβαναν ½ κουταλάκι κύμινο στο μεσημεριανό και άλλο ½ στο βραδινό επί τρεις μήνες, έχασαν περίπου 2 κιλά περισσότερα και 1 πόντο επιπλέον από τη μέση σε σχέση με την ομάδα ελέγχου. Αποδείχθηκε, μάλιστα, ότι είναι εξίσου αποτελεσματικό με συγκεκριμένο φάρμακο για την παχυσαρκία, το οποίο έχει παρενέργεια… εκκρίσεις από το ορθό –η φαρμακευτική εταιρία, μάλιστα, δίνει και συμβουλές σε περίπτωση που τους «προδώσει» το φάρμακο, να φορούν σκούρο παντελόνι και να έχουν μαζί τους μια αλλαξιά ρούχα.

Αφού, λοιπόν, το κύμινο είναι εξίσου αποτελεσματικό, γιατί να προτιμήσετε κάτι που μπορεί να σας… προδώσει;

Πηγές
https://nutritionfacts.org/blog/lose-weight-with-cumin-and-saffron/
https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/26875640/
https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/24299602/
https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/29391933/
https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/20579522/
https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/26010662/